Sonnenglas Bright Minds: Samuel & Carsten Waldeck
Samuel & Carsten Waldeck
Vier jaar geleden richtten Samuel en Carsten Waldeck het familiebedrijf “SHIFTPHONES” op, dat de digitale wereld uitbreidt met eerlijke smartphones. De twee wonen met hun gezinnen in het stadje Wabern in Hessen, waar ook Shift GmbH gevestigd is.

Wie zitten er achter Shiftphones?
Achter SHIFTPHONES staan onze vader Rolf en wij tweeën, Samuel en Carsten Waldeck. Samen leiden we het bedrijf. We hebben inmiddels 21 medewerkers in Duitsland en nog eens 12 in China. We hebben veel supporters die vrijwillig hun tijd geven en ons steunen. En niet te vergeten hebben we de beste klanten die je je kunt wensen.
Een smartphone uit Noord-Hessen – hoe kwamen jullie op dat idee?
Vier jaar geleden hadden we er nooit van gedroomd een bedrijf op te richten dat zich vooral bezighoudt met het ontwikkelen van smartphones. Carsten was betrokken bij de uitvoering van het succesvolste Europese crowdfundingproject – de iCrane – en na afloop daarvan ontwikkelden we het idee van een referentiemonitor voor onze camerakraan. Veel toevalligheden, gelukkige omstandigheden, wegwijzers – noem het hoe je wilt – hebben ervoor gezorgd dat die referentiemonitor een smartphone werd.
Dankzij de iCrane hadden we al een sterke crowd achter ons, die ons motiveerde om kleinere smartphones te maken in de formaten 4, 5 en nu ook 6 inch, in plaats van de eerder uitgebrachte 7-inch phablets (dat zijn grote mobiele telefoons met internet, zeg maar een mix van smartphone en tablet). We zijn dus min of meer per ongeluk in de smartphoneontwikkeling beland, maar volgen dit doel nu met veel passie.

Wat doen jullie anders dan de grote smartphonefabrikanten?
Tijdens de planningsfase van de SHIFT7 (de hierboven genoemde phablet) werden we ons bewust van de schade die de productie van elektronische onderdelen aanricht bij ons mensen en in ons milieu. Dat strookte niet meer met de kernwaarden van ons bedrijf: vrijheid, gemeenschap en waardering. Dus ontwikkelden we concepten die aan onze duurzaamheidseisen voldeden. Repareerbaarheid, modulair ontwerp, eerlijk verhandelde grondstoffen, geen coltan, zo weinig mogelijk goud enzovoort.

We zochten ook partners die nauw met ons wilden samenwerken om een sociaal verantwoorde productie van onze toestellen te garanderen. In onze samenwerking met de ngo Taos in China, met wie we de partners hebben opgeleid en geaudit, stuitten we steeds weer op punten waarop we graag sneller betere omstandigheden hadden bereikt. Hoewel de omstandigheden beter waren dan bij welke andere smartphoneproductie die we bekeken ook, was ons doel Duitse normen te halen. Daarom hebben we begin 2018 onze eigen kleine technologiewerkplaats in China opgericht.

Hier vindt de eindassemblage van onze SHIFTPHONES plaats, goed voor meer dan 80% van het menselijke werk aan onze smartphone. Onze Chinese medewerkers werken onder vergelijkbare arbeidsomstandigheden als wij hier in Duitsland.
Ook het bovengemiddelde salaris dat we hen betalen, de manier waarop we hen beschermen en de familiaire, vriendelijke en gezonde omgeving waarin ze werken, zijn bijzonder. Het is voor ons ook belangrijk om voortdurend in gesprek te blijven met mensenrechtenorganisaties, die bijvoorbeeld de ontwikkeling van onze eigen werkplaats sterk hebben gevormd en beïnvloed.
Het Duitse tv-programma Galileo heeft over de Shiftphone bericht.
Wat is jullie bedrijfsfilosofie?
SHIFT betekent verandering, en dat zie je terug in de hele bedrijfsstructuur. Terwijl veel andere fabrikanten steeds grotere winsten proberen binnen te halen, gebruiken wij 100% van onze winst om duurzame en sociale projecten te steunen. In plaats van hoge salarissen te betalen, proberen we het succes van het bedrijf tastbaar te maken voor al onze medewerkers, of ze nu in China, Duitsland, Zwitserland of in Nigeria en Nieuw-Zeeland werken, waar we de afgelopen weken extra SHIFT-vestigingen hebben kunnen openen.
Al onze activiteiten bundelen we in ons rapport, dat je hier kunt lezen.

Waar moet je vanuit duurzaamheidsoogpunt op letten als je een smartphone koopt?
Het beste is om geen smartphone te kopen of je oude toestel zo lang mogelijk te gebruiken. Dat is in deze tijd natuurlijk lastig. Een smartphone is een dagelijkse metgezel die we gebruiken om te communiceren en die het leven op veel manieren makkelijker maakt. Velen van ons hebben voor hun werk ook een smartphone nodig. Soms moet het een nieuw toestel zijn. En soms is nieuwe technologie gewoon spannend. Verdere ontwikkelingen bieden nieuwe mogelijkheden en nieuwe functies die het gebruik veel makkelijker maken.
Hoe gaan jullie om met het thema grondstoffen? Juist smartphones bevatten veel zeldzame edelmetalen…
Ja, de herkomst van materialen en transparante toeleveringsketens zijn een heel belangrijk thema. Maar ze zijn zeker niet het antwoord op het probleem. Een transparante toeleveringsketen voor een smartphone is onmogelijk. Je moet je niet voorstellen dat onze leveranciers voor een bepaald materiaal maar één leverancier hebben. Het zijn er meerdere, vaak tientallen. De markt verandert voortdurend. Dat merken we vaak genoeg als we onderdelen nabestellen. We proberen langdurige partnerschappen met leveranciers op te bouwen, maar vooral op de Aziatische markt, waar het grootste deel van de componenten vandaan komt, is dat gewoon nog niet mogelijk.
Daarom hebben we nagedacht over hoe we toch eerlijke materialen in onze toeleveringsketen kunnen krijgen. Ons antwoord: het paard achter de wagen spannen. In januari 2019 worden de afzonderlijke componenten van onze SHIFT6m in samenwerking met een instituut van de Universiteit van Göttingen verpulverd en aan een spectraalanalyse onderworpen. Zo kunnen we precies bepalen welke materialen in welke verhoudingen in de SHIFTPHONE zitten. Met die lijst zoeken we mijnen en bedrijven waar we de materialen eerlijk kunnen inkopen. Tot nu toe hebben we coltan kunnen vermijden, omdat we voor de microcondensatoren op het moederbord een alternatieve keramiek gebruiken.

Voor goud en tin hebben we al partners. Carsten was in april 2017 samen met het Duitse Bundesanstalt für Geowissenschaften und Rohstoffe in Congo en was ter plaatse bij de certificering van een aantal mijnen. Deze materialen brengen we naar de leveranciers van wie we weten dat ze de betreffende materialen gebruiken. Net als op de stroommarkt voegen we eerlijk verhandelde materialen toe aan de toeleveringsketen, in de hoeveelheden die wij gebruiken. Het eerlijke materiaal zit dan misschien niet direct in onze SHIFTPHONES, maar ergens in de keten, en zo wordt de handel in eerlijke materialen gesteund.
Wat maakt een SHIFTPHONE bijzonder duurzaam?
Het is voor ons belangrijk dat oude en afgedankte SHIFTPHONES niet als elektronisch afval eindigen, maar altijd hun weg terug naar ons vinden. Daarom zijn we de enige fabrikant met statiegeld op het toestel. Klanten kunnen hun SHIFTPHONE altijd bij ons terugbrengen en dan overstappen op een nieuwer toestel, of wij kopen het toestel van hen terug. Oude toestellen kunnen we opknappen en doorverkopen of als bron van reserveonderdelen gebruiken.
Mocht een SHIFTPHONE het ooit begeven – we hopen na zo veel mogelijk jaren – dan krijgt een SHIFT-klant € 22 statiegeld terug. Wij zorgen dan voor de effectieve recycling van de SHIFTPHONE door elk onderdeel te controleren en het, als het niet meer bruikbaar is, gescheiden naar soort te recyclen.
Wat is jullie visie op de wereld van mobiele communicatie?
Onze visie reikt veel verder dan de wereld van mobiele communicatie. Een van onze toekomstige projecten is de SHIFTmu: een modulaire universele computer met een SHIFTPHONE als hart. Met afzonderlijke componenten kun je hem uitbreiden tot tablet, notebook en desktop-pc. Zo kunnen we meer dan 80% aan grondstoffen besparen, omdat er maar één toestel nodig is voor de verschillende toepassingen. Maar SHIFTmu is slechts het topje van de ijsberg. Er komen nog veel meer spannende producten van SHIFT waarover we nog niets mogen zeggen.

Met SHIFT willen we een signaal afgeven dat er meer in het leven is dan het consumeren van producten, zeker in de elektronicasector. Dat is een van de redenen waarom bij elk van onze telefoons een waarschuwing zit: “there is no greater gift for you today, than the next 24 hours. use them wisely. people are more important than machines”. SHIFT happens!
De vragen werden gesteld door Julia Hupel.
Foto in de header © Shiftphones